Brandveiligheid van woningscheidende constructies

dinsdag, 15 november 2011 12:25

Uit verschillende branden is gebleken dat bij woningen met een houten plat dak de brand snel kan overslaan naar de naast gelegen woningen. Dit veroorzaakt de nodige gevaren voor de bewoners. Rijenwoning, flatgebouwen of een meergezinswoningen met een houten dak, gebouwd vóór 1980 vergroten de kans dat de woning onvoldoende brandveilig is. Wanneer deze betreffende situatie geconstateerd wordt, is het belangrijk om tot actie over te gaan.

Meergezins-woningen

Ook voor meergezinswoningen van vóór 1980 met een plat houten dak geldt hetzelfde als bij de rijenwoningen. Bij gestapelde woningen is ook de branddoorslag en –overslag tussen boven elkaar gelegen woningen van belang. Bij oudere complexen met houten vloeren is dit een aandachtspunt. Een brandwerend plafond moet hier voor de vereiste brandwering zorgen. Doorvoeringen (zoals riolering, rookgas, ventilatie, water, electra) kunnen ook een zwak punt zijn.
Verder is de brandwerendheid van de voordeuren bij portieketagewoningen een aandachtspunt. Deze moeten een brandwerendheid hebben van tenminste 20 minuten, om het vluchten uit de andere op het portaal aangewezen woningen mogelijk te maken. Indien de woningscheidende muren niet aansluiten tot aan het dakbeschot, slaan branden snel over van de ene naar de andere woning. Echter is niet alleen brandoverslag een gevaar, maar ook transport van gassen verspreidt zich in een snel tempo. Denk hierbij aan het vrijkomen van koolmonoxide.
bron: VROM

Meer dan enkel een nieuwe laag dakbedekking

Juni 2011 kreeg Harskamp Daken BV in Meppel opdracht van Woonscan Meppel, namens de vereniging van eigenaren, om de daken van drie flats in Meppel – behorende tot de bovenstaande risico bouwwerken – te renoveren. Het gehele dak, inclusief dakbeschot moest worden gesloopt. Een nieuw dakbeschot, dakisolatie en een nieuwe laag dakbedekking.
Eveneens moest – onder toeziend oog van Woonscan - onderzoek worden gedaan naar de mogelijkheden van gastransport tussen de verschillende woonlagen en de brandvertraging tussen de afzonderlijk apartementen, direct onder het dakvlak. Daarnaast moesten de schachten waardoor alle afvoeren door het dak naar buiten werden gebracht, (waaronder alle rookgasafvoeren) ventilerend aan dakzijde worden gemaakt. Bij eventuele ontsnapping van gassen kunnen deze dan via het dak naar buiten worden geventileerd. Lastigheid hierbij was dat al het leidingwerk zeer recent door KIWA was gecontroleerd, afgeperst en voorzien was van een certificering. Om deze reden moesten alle werkzaamheden vanaf dakzijde worden uitgevoerd. Het was ondoenlijk om alle schachten in de woningen weer open te breken.

Er volgden gesprekken met o.a. Gemeente, KIWA, en brandveiligheidsexperts. Uiteindelijk werden boringen gedaan, foto’s genomen van de situatie waarna uiteindelijk een sluitend oordeel kwam van ‘raadgevende ingenieurs CAUBERGH-HUYGEN.

Situatie geschikte oplossingen

Grotere gaten of naden tussen de muur en het dakbeschot moesten worden opvuld met steenwol en afwerken met een hardhoutenlat van 20x50 mm of een gipsplaat van 12,5 mm dik. De hardhouten lat of gipsplaat moet aan de muur worden bevestigd en bij voorkeur aan beide kanten van de muur.
Een andere oplossing is om de naden, gaten en/of kieren te vullen met cementspecie.
Een PIR dakisolatie van Ecotherm/Kingspan op het dakvlak aanbrengen en boven de woningscheidende wanden - over een breedte van 60 cm - een steenwol isolatie (brandklasse).
Omdat ook het dakbeschot vervangen moest worden en het gehele dak werd voorzien van dakisolatie, was het lastig de dakdoorvoeren ongemoeid te laten. Door trillingen en stoten zouden beugels en verbindingen los kunnen schieten en kon KIWA niet garant meer staan voor de eerder afgegeven certificering. Daarnaast van het leidingwerk vanaf dakzijde bijna onmogelijk. Maar ook hiervoor werd een oplossing gevonden. Na inspectie kon het deel dakbeschot rondom de diverse doorvoeren blijven bestaan. Om geen koudebruggen te veroorzaken werd een geisoleerde houten ‘schoorsteen-bak’ om de bestaande doorvoeren heen geplaatst. Er werden twee extra ontluchtingen boven de schachten aangebracht (luchtstroming – ventileren schachten). De diverse doorvoeren werden onder scherp toezicht van KIWA aan dakzijde verlengd en door de schoorsteen-bakken weer naar buiten gebracht. De bakken werden voorzien van ventilatierooster, waarna wateridicht ingewerkt met dakbedekking, gelijk aan het dakvlak. Om de waterdichtheid te kunnen waarborgen, werd er gekozen voor een Aluvillatherm-K dampremmer, welke tevens als nooddak werd gebruikt. Om ook na het aanbrengen van dakisolatie, snel waterdicht af te kunnen werken, werd gekozen voor een eenlaags systeem, aangebracht middels de hete-lucht-lastechniek: Universal™ POCB dakbedekking. Beide producten gefabriceerd en geleverd door ICOPAL BV.

Start en oplevering

Na de start van de werkzaamheden in juni volgde de oplevering uiteindelijk eind september. Grote hoeveelheden neerslag en een dakbeschot bestaande uit een dik pakket geperst stro bleken te overwinnen obstakels. Uiteraard moesten werkzaamheden regelmatig wachten op de begrijpelijke waakzaamheid van keurende instantie KIWA en moesten plannen in sommige situaties gewijzigd worden na overleg met CAUBERGH-HUYGEN. Al met al een leerzame ervaring die geleidt heeft tot een veiligere leefomgeving voor bewoners.

De effecten van een brand

In de Nederlandse woningvoorraad zijn 155.000 eengezinswoningen van vóór 1980 gebouwd met een plat houten dak. Het overgrote deel daarvan is in rijen gebouwd: drie of meer grondgebonden woningen in een doorgaande bouwconstructie.
Daarnaast kennen we ook zo’n 125.000 meergezinswoningen (o.a. portieken gallerijflats) van vóór 1980 met een plat houten dak.

De hierna volgende pagina’s tonen de oplossingen die zijn toegepast.

Alleen het deel dakbeschot rondom de doorvoeren bleef behouden. Het overige dakbeschot werd geheel vervangen.

Vanaf het dak was het onmogelijk geweest om vanaf het broekstuk alles weer aan te sluiten in de schacht. Verlengen boven het dakvlak bleek de enige oplossing.

Twee extra afvoeren ten behoeve van extra ventilatie in de schacht zelf. Twee roosters in de schoorsteenbak om eventuele gassen naar buiten af te voeren.

De betreffende ruimte tussen wanden en dakbeschot

De woningscheide wanden werden doorgemetseld, waarna aan dakzijde geheel aangewerkt met cement.

Boven de woningscheidende wanden werd een steenwol isolatie aangebracht om de brandvertragendheid te vergroten.

Het dak gereed. Afgewerkt met een duurzame dakbedekking van Icopal: Universal ™